Ο ορυκτός πλούτος του νησιού μας

Πριν ξεκινήσουμε το θέμα μας θα θέλαμε να σημειώσουμε δύο πράγματα. Πρώτον, να ευχηθούμε σε όλες τις Κιμωλιάτισες Μαρίες, χρόνια πολλά για την γιορτή της Παναγίας που ήταν στις 21 Νοεμβρίου. Δεύτερον, να αναφερθούμε στην 39η επέτειο του Πολυτεχνείου στις 17 Νοέμβρη και να τονίσουμε πως το Πολυτεχνείο αποτελεί ένα σύμβολο ελευθερίας και εξέγερσης για τον απλό λαό ενάντια στην σκλαβιά που πήγαν να του επιβάλλουν κάποιοι. Ας ελπίσουμε, εμείς οι νέοι, να παραδειγματιστούμε από τους σύγχρονους ήρωες του Πολυτεχνείου να αφυπνιστούμε και  να βγούμε μπροστά δημιουργώντας το Πολυτεχνείο της γενιάς μας. ΨΩΜΙ, ΠΑΙΔΕΙΑ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 

Ύστερα από αυτή την μικρή παρένθεση επιστρέφουμε στο θέμα μας, το οποίο είναι ο ορυκτός πλούτος της Κιμώλου. 

Το υπέδαφος της Κιμώλου, αποτελείται σχεδόν αποκλειστικά από ηφαιστειακά πετρώματα, πολλά από τα οποία έχουν εμπορικό ενδιαφέρον και αποτελούν σημαντικούς οικονομικούς πόρους για το νησί από την αρχαιότητα έως τις μέρες μας. Τα σημαντικότερα ορυκτά του νησιού είναι ο μπετονίτης, ο καολίνης και ο περλίτης.

ΜΠΕΤΟΝΙΤΗΣ

Ο μπετονίτης έχει ποικίλες χρήσεις στην βιομηχανία, την γεωγραφία και την φαρμακευτική. Η πιο αξιόλογη παρουσία του μπετονίτη στο νησί βρίσκεται στην περιοχή των Πρασσών, στην οποία υπάρχει το μοναδικό ενεργό ορυχείο του νησιού. Παλαιότερα, οι θέσεις εξόρυξης του βρίσκονταν κυρίως στο νότιο τμήμα της Κιμώλου (Φυκιάδα, Εννιάς, Δέκας, Στέντας) καθώς και στην Πολύαιγο, γεγονός το οποίο αποδεικνύουν πολλές εγκαταλελειμμένες σήραγγες.

 ΚΑΟΛΙΝΗΣ

Πρόκειται για την γνωστή ''Κιμωλία γη'', η οποία πήρε το όνομά της από την Κίμωλο, καθώς είναι μοναδικός τόπος παραγωγής της, που χρησιμοποιούνταν από τους αρχαίους ως σαπούνι για το πλύσιμο των ρούχων και στην φαρμακευτική. Στις μέρες μας χρησιμοποιείται στην βιομηχανία χαρτιού, στην βιομηχανία ελαστικών, στην τσιμεντοβιομηχανία, καθώς και στα κεραμικά. Απαντάται κυρίως στην νότια πλευρά του νησιού, ενώ η εξόρυξη του γίνεται μόνο στο Καλαμίτσι. Η Κιμωλία γη οφείλει την γέννησή της στην εξαλλοίωση ηφαιστειακών πετρωμάτων και είναι λάθος να συσχετίζεται με την κιμωλία, γεγονός το οποίο συμβαίνει από πολλούς.

ΠΕΡΛΙΤΗΣ

Αποτελεί άριστο υλικό θερμομόνωσης, ηχομόνωσης, πυροπροστασίας και χρησιμοποιείται ως αδρανές υλικό σε οικοδομικά υλικά. Επιπρόσθετα, χρησιμοποιείται ως διηθητικό φίλτρου στην βιομηχανία τροφίμων και στην παραγωγή πόσιμου νερού και αποτελεί άριστο βελτιωτικό εδάφους. Στην Κίμωλο απαντάται κυρίως στην περιοχή Ξαπλοβούνι. Η υφή του χαρακτηρίζεται  από την παρουσία μικρών σφαιριδίων, που θυμίζουν μαργαριτάρια.

ΔΟΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ

Μέχρι το 1960, στο νησί μας υπήρχε έντονη δραστηριότητα στην κατασκευή  κυβόλιθων από λευκό ηφαιστειακό πέτρωμα, τον τόφο. Αυτά είναι τα λεγόμενα πώρια, τα οποία χρησιμοποιούνταν ως δομικό υλικό τόσο στην Κίμωλο όσο και σε άλλα μέρη, καθώς οι Κιμωλιάτες τα μετέφεραν με κα'ί'κια στα λιμάνια νησιών του Αιγαίου αλλά και της Μαύρης Θάλασσας. Απομεινάρια της εξόρυξης τους είναι ορατά στο Κλήμα, στου Καρά και στον Άγιο Μηνά.

 

ΤΟ ΣΚΙΑΔΙ

Χαρακτηρίζεται συνήθως από τους τουρίστες ως ένα τεράστιο πέτρινο μανιτάρι, ενώ οι Κιμωλιάτες το παρομοιάζουμε με μεγάλο ψάθινο καπέλο (σκιάδι). Βρίσκεται στην μέση ενός πλατώματος στο εσωτερικό του νησιού. Δημιουργήθηκε από τον άνεμο, ο οποίος παρασύρει κόκκους άμμου ξύνοντας  συνεχώς τον βράχο, καθώς και από την διαφορετική σκληρότητα των πετρωμάτων που το αποτελούν. Η κορυφή του αποτελείται από σκληρότερο πέτρωμα, ενώ η βάση του από μαλακότερο. 
 

ΑΛΛΑ ΟΡΥΚΤΑ

Σιδηρομαγγάνιο, ποζολάνη, ζεόλιθοι, αργυρούχος βαρυτίνη, ορυκτά της ομάδας χαλαζία(αχάτης, ίασπις, οπάλιος, αμέθυστος, τα οποία βρίσκονται σχεδόν παντού στο νησί), περιλαμβάνονται επίσης στον ορυκτό πλούτο του νησιού μας. Οι ζεόλιθοι αποτελούν προ'ι'όν αιχμής, καθώς πολλές χρήσεις τους αφορούν την προστασία του περιβάλλοντος.

ΓΕΩΜΟΡΦΙΕΣ

Και αλλού στην Κίμωλο υπάρχουν γεωμορφίες όπως τα Ασπράγκρεμνα στα Μαυροσπήλια, ο ελέφαντας στο Ρέμα και οι βράχοι σε σχήμα ''πυραμίδων'' στην παραλία του Φάρου της Πολυαίγου.

ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ

Η ηφαιστειακή δραστηριότητα που συμβαίνει στο νησί γίνεται φανερή, εκτός από τα ορυκτά τα οποία προαναφέραμε, και από τις θερμές πηγές, οι οποίες αναβλύζουν σε δύο τουλάχιστον τοποθεσίες(Πράσσα και Αγιόκλημα). Στις περιοχές αυτές η θερμότητα του νερού ανέρχεται στους 46-56 βαθμούς Κελσίου και δυστυχώς, ακόμα δεν έχουν αξιοποιηθεί στον βαθμό που τους αρμόζει. 

Τρανό παράδειγμα των εγκαταλελειμμένων σηράγγων στην Κίμωλο και στην Πολύαιγο που προαναφέραμε, είναι οι γνωστές σε πολλούς Κιμωλιάτες μπούκες, των οποίων την τοποθεσία δεν αναφέρουμε, διότι όπως και οι άλλες σήραγγες είναι πολύ επικίνδυνες και σας αποτρέπουμε να τις επισκεφθείτε.
Η φωτογραφία που βλέπουμε αριστερά είναι τραβηγμένη το 1998.

Αυτό λοιπόν είναι ένα μικρό κομμάτι του πλούτου αυτής της μικρής κουκκίδας στο Αιγαίο, η οποία μπορεί να φαίνεται και να περνιέται από πολλούς ασήμαντη, στην πραγματικότητα όμως είναι ένας πολύ σημαντικός τόπος και ένας αληθινός παράδεισος.

Η σωτηρία των μνημείων μας είναι υπόθεση όλων μας

  Αρχικά, θέλουμε να ευχηθούμε σε όλους χρόνια πολλά λόγω της ημέρας και να σας υπενθυμίσουμε κάτι το οποίο είχε πει ο Ουίνστον Τσόρτσιλ(πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας) : ''άλλοτε λέγαμε οι Έλληνες πολεμούν σαν ήρωες. Τώρα θα λέμε οι ήρωες πολεμούν σαν Έλληνες''. Αυτά σχετικά με την εθνική μας επέτειο που κάποια στιγμή θα επανέλθουμε σε αυτήν για να σας πληροφορήσουμε τον ρόλο του νησιού μας και των κατοίκων του σε αυτόν τον μεγάλο αγώνα του Έθνους μας. 

  Σήμερα είχαμε σκοπό να σας παρουσιάσουμε ένα άλλο θέμα, αλλά εξαιτίας ενός σοβαρού γεγονότος που συνέβη στο νησί μας, αποφασίσαμε να βγάλουμε μια ανακοίνωση. Όπως σας έχουμε πει από την πρώτη κιόλας ανάρτηση, δεν πρόκειται να ασχοληθούμε με πολιτικά, παρά μόνο με την ιστορία του τόπου μας.    Γι'αυτό δεν θα μπούμε στην διαδικασία να ψάξουμε ποιος και αν έχει ευθύνες για το συγκεκριμένο γεγονός, αλλά θα αρκεστούμε μόνο στο ότι την ευθύνη την έχει ο χρόνος. 

  Πριν από λίγες ημέρες, πληροφορηθήκαμε με μεγάλη μας λύπη ότι ένα σπίτι του κάστρου απέναντι από τον ναό του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου, από το οποίο στο παρελθόν είχε καταρρεύσει ένα κομμάτι του, πιθανότατα εξαιτίας των βροχών και του χρόνου, κατέρρευσε και άλλο του κομμάτι και ευτυχώς δεν θρηνήσαμε θύματα. Δεν θέλουμε να φανταστούμε ότι μπορεί να συμβεί κάτι τέτοιο, οπότε καλώς ή κακώς θα το προσπεράσουμε. Θα αρκεστούμε να πούμε ότι με κάθε πετραδάκι που πέφτει από το στολίδι μας, δηλαδή το κάστρο μας, χάνεται και ένα κομμάτι της μεγάλης ιστορίας της Κιμώλου. 

  Σαν Κιμωλιάτες δεν μπορούμε να ανεχτούμε σιγά σιγά να χάνεται ένα από τα σημαντικότερα μνημεία του τόπου και ένα από τα σημαντικότερα κάστρα των Κυκλάδων και να μένουμε άπραγοι. Πιστεύουμε πως όλοι μαζί οι Κιμωλιάτες μπορούμε να τα καταφέρουμε και να συμβάλλουμε στην αναστήλωση και τη διατήρηση του κάστρου μας. Θα θέλαμε να δώσουμε συγχαρητήρια σε κάποιους Κιμωλιάτες και μη, που τα τελευταία χρόνια σε πολύ μεγάλο ποσοστό αγοράζουν και αναπαλαιώνουν τμήματά του και να παροτρύνουμε και άλλους που επιθυμούν και έχουν τη δυνατότητα, να κάνουν το ίδιο. 

  Επίσης, θα θέλαμε να πούμε σε πολλούς συμπατριώτες μας να δείχνουν τον απαιτούμενο σεβασμό σε αυτόν τον χώρο, διότι ήταν ένας τόπος στον οποίο οι πρόγονοί μας κατέφευγαν για να βρουν σωτηρία από τις επιθέσεις των επίδοξων κατακτητών και πειρατών που περιτριγύριζαν τον τόπο μας.

  Εμείς σαν ομάδα και σαν σελίδα, θα προσπαθήσουμε να κάνουμε ό,τι μπορούμε και ό,τι περνάει από το χέρι μας, που δυστυχώς δεν ξέρουμε αν είναι πολλά, για να ξαναδούμε αυτό το ανεκτίμητο στολίδι και πάλι ολόκληρο και ζωντανό. 

  Η ομάδα του History of Kimolos 

Η χλωρίδα και η πανίδα της Κιμώλου

Τα σημαντικότερα είδη ζώων που αποτελούν την πανίδα του νησιού είναι η φώκια monachus-monachus,η ενδημική κόκκινη οχιά Macrovipera schweizeri και η ενδημική μπλε σαύρα Podarcis milensis.

 
Όσον αφορά τη μεσογειακή φώκια πρέπει να σημειωθεί ότι παγκοσμίως υπάρχουν μόνο 500 άτομα εκ των οποίων τα μισά βρίσκονται στις ελληνικές θάλασσες  και 40 περίπου στην περιοχή της Κιμώλου και της Πολυαίγου τις οποίες επιλέγουν ώστε να γεννήσουν τα μικρά τους(6-8 μικρά ετησίως).

Σχετικά με την κόκκινη οχιά  ανήκει στα ελάχιστα ενδημικά είδη σπονδυλόζωων στην Ελλάδα μαζί με την μπλε σαύρα.Σπάνια το μήκος της ξεπερνά το 1 μέτρο,το χρώμα της είναι γκρι-καφέ και δεν είναι επιθετικό φίδι διότι φεύγει πριν γίνει αντιληπτή από τον άνθρωπο.Παρ' όλα αυτά το δηλητήριο της είναι ιδιαίτερα επικίνδυνο.

 


Η λεγόμενη μπλε σαύρα δεν ξεπερνά τα 20 εκατοστά.Τα αρσενικά άτομα έχουν έντονους χρωματισμούς και κατά την περίοδο της αναπαραγωγής σχηματίζουν θαλασσί στίγματα.Τα θηλυκά άτομα του είδους έχουν καφέ χρώμα.

Επιπρόσθετα,στα ερπετά της πανίδας της Κιμώλου ανήκει και η μεγάλη γουστέρα(ξεσκόρδουλας στα κιμωλιάτικα),μια πράσινη σαύρα που βρίσκεται σε θαμνώδεις περιοχές,καθώς επίσης και το νερόφιδο(Natrix natrix schweizeri),το γατόφιδο(Tellescopus fallax) και το ερημόφιδο(Eryx jaculus)τα οποία ζουν στις γούρνες και στις λίμνες και είναι ακίνδυνα για τον άνθρωπο.

 

Στην πανίδα του νησιού ανήκουν και πολλά είδη πτηνών όπως είναι τα γεράκια,τα αγριοπερίστερα, οι πετρίτες, οι αετογερακίνες ,οι γλάροι, τα στρουθιόμορφα, οι θαλασσοκόρακες (καλικατσού στα κιμωλιάτικα) οι οποίοι κάθονται στα βράχια με ανοιχτά φτερά ώστε να τα στεγνώσει ο ήλιος και βουτούν στη θάλασσα τον μακρύ τους λαιμό για να ψαρέψουν, οι πέρδικες, ο μαυροπετρίτης ο οποίος ξεχειμωνιάζει στη Μαδαγασκάρη και την άνοιξη έρχεται στη Μεσόγειο για να γεννήσει. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως το 75% του είδους φωλιάζει στα νησιά του Αιγαίου. Μέχρι το τέλος της άνοιξης φιλοξενούνται στον υρδοβιότοπο της Αλυκής πλήθος αποδημητικών πουλιών όπως ερωδιοί, κύκνοι, αμμοσφυριχτές, είδη σκαλίδρων, βαλτόκιρκοι και λεπτοραμφόγλαροι.

 

Στους υπέροχους βυθούς της Κιμώλου, εκτός από τη μεσογειακή φώκια, ζουν σπάνιοι αχινοί, αστακοί, πίνες, κοράλλια, διάφορα είδη ψαριών καθώς και θαλάσσιες χελώνες. Σε αυτό το σημείο πρέπει να σημειωθεί πως στη γειτονική Πολύαιγο ζουν σκορπιοί,αγριοκάτσικα και άλλα σπάνια είδη.

Στην χλωρίδα του νησιού περιλαμβάνονται πάνω από 400 κοινά και σπάνια μεσογειακά είδη, εκ των οποίων τα 32 θεωρούνται 
πολύ σημαντικά, διότι είναι ενδημικά σπάνια και απειλούμενα. Ανάμεσα σε αυτά υπάρχει πλήθος φαρμακευτικών  και αρωματικών φυτών(σκίνοι, μυρτιές, θυμάρι, κέδροι, κρινάκι της άμμου, πουρνάρια, καπαριές, αρμυρίκια, άγριο αγιόκλημα, βούρλα, καλάμια, ελιές, συκιές, κλήματα, αμάραθος, θρούμπι, δενδρολίβανο και μανιτάρια. 

Επιπλέον, η φραγκοσυκιά, παρότι αποτελεί ξένο είδος, λόγω του κλίματος του νησιού έχει προσαρμοστεί και βρίσκεται σχεδόν παντού. Παράκτια φρύγανα συναντώνται στις πλαγιές και σε βράχους πάνω από τη θάλασσα όπως ο αλίφονας και το σταμναγκάθι. Η λαδανιά, το ρείκι, η λεβάντα, η αστοιβή και πυκνοί θαμνώνες όπως τα σχίνα, οι φίδες και οι αγριελιές βρίσκονται κυρίως σε ρεματιές. Τέλος, τα κρίταμα φυτρώνουν κοντά στις παραλίες, ενώ η ποσειδονία (Posidonia oceanica) σχηματίζει στο βυθό της θάλασσας φυκιάδες που εμπλουτίζουν με οξυγόνο τη θάλασσα και αποτελούν ασφαλές καταφύγιο για πολλά ψάρια και ασπόνδυλα.

Αυτά λοιπόν ήταν τα πιο σπάνια είδη ζώων και φυτών χωρίς φυσικά να αποκλείουν και τα πιο συνιθησμένα,τα οποία εξίσου βρίσκονται στο νησί.Απ'ότι καταλαβαίνουμε,όπως εμείς έτσι και αυτά έχουν βρει τον δικό τους επίγειο παράδεισο την ΚΙΜΩΛΟ!!!

Όλες οι φωτογραφίες είναι τραβηγμένες από την Κίμωλο και την Πολύαιγο.